Διακοποδάνεια

Τώρα που τα τραπεζικά διακοποδάνεια πήραν τη θέση τους στο χρονοντούλαπο της ιστορίας, μπορούμε να αναζητήσουμε τρόπους αναπαραγωγής της εργατικής μας δύναμης για τους οποίους δε θα χρειάζεται να πληρώσουμε και τόκους. Πρόκειται για μια θετική αλλαγή, όμως την πρωτοβουλία φαίνεται πως την πήραν οι τράπεζες που προσωρινά δεν έχουν ιδιαίτερο συμφέρον να δίνουν δάνεια και λουφάζουν αναμένοντας συγχωνεύσεις, ανακεφαλαιοποιήσεις και το ζεστό χρήμα του EFSF, ESM, ΤΧΣ και άλλων ακρωνύμων της σύγχρονης ανακατανομής πλούτου προς τα πάνω.

Η Χελώνα προτείνει στους μέχρι χθες φίλους τέτοιων τραπεζικών προϊόντων που σήμερα τα νοσταλγούν, να αδράξουν την ευκαιρία που τους δίνει η σημερινή πιστωτική τους αναξιοπιστία και να σκεφτούν λίγο τα παρακάτω:

Όπως έχει δείξει πολύ γλαφυρά ο άγγλος ιστορικός E.P. Thomson, το ρολόι έγινε μέτρο του όγκου της ανθρώπινης εργασίας μόνο μετά τη γέννηση του καπιταλισμού. Ως τότε, η ακριβής μέτρηση του χρόνου δεν ήταν αναγκαία, αφού δεν υπήρχε συναλλαγή χρόνου μεταξύ εργοδότη και εργαζόμενου. Η προσπάθεια και των δυο πλευρών να κλέψουν προς όφελός τους έφερε ως διαιτητή το ρολόι, το οποίο από είδος πολυτελείας έγινε είδος πρώτης ανάγκης, προσιτό ακόμη και στους προλετάριους εργάτες της πρώιμης βιομηχανικής κλωστοϋφαντουργίας.

Η αναπαραγωγή της εργατικής δύναμης είναι ένα σημείο κλειδί για τη λειτουργία της καπιταλιστικής μηχανής. Στα πρώτα χρόνια του καπιταλισμού η ντικενσιανή εξαθλίωση των εργατών προβληματίζει δυνάμεις της αστικής τάξης που προσπαθούν ν’ αυξήσουν την παραγωγικότητα. Ορισμένοι βλέπουν καθαρά ότι «νηστικό αρκούδι δε χορεύει». Τέτοιες πηγές επικαλείται ο Φρίντριχ Ένγκελς στην Κατάσταση της εργατικής τάξης στην Αγγλία. Η διασφάλιση των μίνιμουμ της επιβίωσης (στέγη, τροφή, ένδυση) αποτελεί έκτοτε μέριμνα και της μηχανής του αστικού κράτους, για λόγους τελείως διαφορετικούς από την υπεράσπιση των εργατικών δικαιωμάτων.

Η συσσώρευση της εμπειρίας, η ωρίμανση των εργαζομένων, η συλλογική τους οργάνωση υπό την καθοριστική επίδραση των επαναστατικών ιδεολογιών έδωσε στους εργάτες τη δυνατότητα της επιτυχούς (αν κι αιματοβαμμένης) διεκδίκησης του οκταώρου, της υπερωρίας, της έμμισθης άδειας και άλλων εργατικών κατακτήσεων που συμβολικά ξεκινούν απ’ το Σικάγο του 1886 και, στη χώρα μας τουλάχιστον, συμβολικά λήγουν με την εφαρμογή των μνημονιακών μεταρρυθμίσεων.

Τίποτα δεν έχει αλλάξει και τίποτα δεν είναι όπως παλιά: η εκβιομηχάνιση του πρωτογενούς τομέα, η μεταφορά του δευτερογενούς τομέα από την Ευρώπη και τις ΗΠΑ προς την Ασία και τη Λατινική Αμερική, η γιγάντωση του τριτογενούς τομέα στον δυτικό κόσμο, έχει πλέον δώσει άλλη μορφή στην αγορά εργασίας. Στη χώρα μας, πλήθος εργαζόμενων απασχολείται σε χαμηλής έντασης, χαμηλής παραγωγικότητας θέσεις εργασίας στον τομέα των υπηρεσιών. Ο ένας απ’ τους δυο ανθρώπινους ρόλους που  παράγει ο σύγχρονος καταμερισμός εργασίας, ο άνθρωπος ως εργαζόμενος παραγωγός, μπαίνει στο περιθώριο και επικρατεί στις αντιλήψεις ο άνθρωπος ως καταναλωτής – η αλλοτρίωση, εξάλλου, φαίνεται πως κάνει μια χαρά τη δουλειά της. Με απλά λόγια, στο σούπερ μάρκετ δεν πας ποτέ μουτρωμένος, εκτός κι αν δουλεύεις εκεί.

Έτσι όπως έχουν τα πράγματα, αγαπητέ πρώην διακοποδανειολήπτη, δεν είναι παράλογο που πέφτεις σε κατάθλιψη φέτος που οι τράπεζες δεν σου κάνουν τη χάρη, όμως η Χελώνα αισθάνεται την υποχρέωση να σου επισημάνει ότι πέφτεις σε πλάνη.
Με τα διακοποδάνεια, οι διακοπές, ένα σημαντικό κομμάτι της αναπαραγωγής της εργατικής δύναμης, χαρίζεται με τη συναίνεση του εργαζόμενου/καταναλωτή στον τραπεζίτη υπό τη μορφή του τόκου. Και δεν έχεις τέτοια περιθώρια.

Απ’ την άλλη, αν σήμερα οι τραπεζίτες για δικούς τους λόγους δεν σου δανείζουν πια για να πας διακοπές, αυτό δε σημαίνει πως δεν πρέπει να ασκήσεις το δικαίωμά σου.
Ψάξε τον τρόπο λοιπόν. Αλλά αυτό προϋποθέτει ν’ αλλάξεις συνήθειες.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s