Η αυτοκριτική αφετηρία για μια καινούρια αρχή

Σαν σε σελίδες λευκώματος της εφηβείας, οι πολιτικοί άνδρες της χώρας ξεδιπλώνουν τον προβληματισμό τους:

Οι πολίτες δυσπιστούν απέναντι στα κόμματα γιατί πιστεύουν ότι δεν δίνουν τη σημασία που θα έπρεπε στις έννοιες διαφάνεια και αποτελεσματικότητα.

Καλά τα λες. Σημασιολογικό είναι το πρόβλημα.

Advertisements

Η Ελευθεροτυπία της καρδιάς μας (και πάλι…)

Πριν από λίγο καιρό σημείωσα μια γλυκιά αυτολογοκρισία στην καρδιά της Ελευθεροτυπίας της καρδιάς μας. Δε γνώριζα βέβαια τότε την ιστορία του δημοσιογράφου Νικόλα Λεοντόπουλου, που εκτίθεται αναλυτικά στο μπλογκ με το εμπνευσμένο όνομα «Ελευθερουτοπία«…

Τα πολλά λόγια είναι περιττά. Στηρίζουμε την αλλαγή, ελέγχουμε την εξουσία.

Ένας γρίφος

Ποιος να είναι άραγε ο προοδευτικός διανοούμενος, τακτικός αρθρογράφος καλής εβδομαδιαίας εφημερίδας που έγραψε την παρακάτω ανοησία πριν από λίγες εβδομάδες;

Ρατσισμός και αντι-ρατσισμός είναι πολιτικές στάσεις που δεν γνώρισαν στην Ευρώπη του 20ου αιώνα μεγάλη διάδοση, για τον απλούστατο λόγο ότι απουσίαζαν οι δραματικές αφορμές.

Μ’ αυτό το ξεκίνημα, πώς να μπεις στον κόπο να διαβάσεις την υπόλοιπη επιφυλλίδα;

Διαφωνίες…

Θεαμαπάτες και Ποίηση στη σκάλα εκδράμουν στο θέατρο μπάντμιντον και παρακολουθούν την παράσταση Philip Glass-Leonard Cohen. Μπορεί να ήταν εκεί την ίδια μέρα. Κι όμως, ο καθένας βλέπει με τα δικά του μάτια:

Οι αυξήσεις στα εισιτήρια και το ωράριο στο μετρό

Για να μην παρεξηγηθώ, λέω προκαταβολικά πως θέλω κι εγώ όλα τα μέσα μαζικής μεταφοράς να λειτουργούν διαρκώς.

Όμως παρακολούθησα προσεκτικά τις προηγούμενες ημέρες την μεθόδευση του υπουργού μεταφορών και επικοινωνιών εις βάρος των εργαζομένων στην εταιρεία λειτουργίας του Αττικού Μετρό (ΑΜΕΛ ΑΕ), της κοινής γνώμης, του επιβατικού κοινού και των δημόσιων συγκοινωνιών της Αθήνας εν γένει. Παρακολούθησα επίσης την επιλεγόμενη «κοινότητα των μπλόγκερς» να πέφτει στην παγίδα του ΥΜΕ και να σύρεται, ομαδικά ή ατομικά, στο παιχνίδι του.

Ο υπουργός επεχείρησε επιτυχημένα να φορτώσει στον πιο αδύναμο κρίκο την αποτυχία ενός μέτρου που δεν τον ενδιαφέρει ιδιαίτερα αν θα εφαρμοστεί. Ο τύπος και οι «μπλόγκερς» έπεσαν στην παγίδα του σαν αρχάριοι και τον ακολούθησαν. Επικεντρώθηκαν στη σύγκρουση εργαζομένων-εργοδοσίας στο αττικό μετρό και αγνόησαν τα σημάδια που έδειχναν εκ των προτέρων τις προθέσεις πολιτικής ηγεσίας και της διοίκησης.

Τι «διέρρεε» η ΑΜΕΛ στις 29/12/07; Τι υποστήριζε ο πρόεδρος του ΔΣ της ΑΜΕΛ ΑΕ την ώρα που ο υπουργός ανακοίνωνε την πιλοτική λειτουργία της επέκτασης του ωραρίου στο μετρό; Γιατί βρέθηκε να υπερασπίζει το μέτρο μετά τη δημοσιότητα που έλαβε το ζήτημα; Πόσο δύσκολο ήταν να ικανοποιηθούν εκ των προτέρων οι αξιώσεις των εργαζόμενων (όπως και τελικά έγινε);

Δε θα μπορούσε, φυσικά, να φορτωθεί ο υπουργός τις δημοσιευμένες απόψεις της διοίκησης, ούτε να συνδέσει το μέτρο της επέκτασης με την αύξηση της τιμής των εισιτηρίων. Κάποιος άλλος έπρεπε να το κάνει, κι αυτός ήταν, όπως είπα, ο πιο αδύναμος κρίκος. Δεν είναι τυχαίο πως τα επιχειρήματα των εργαζομένων όπως προβλήθηκαν κατ’ αρχάς από τον τύπο (και τους «μπλόγκερς») ήταν μεγεθυμένα τα επιχειρήματα της διοίκησης.

Ο υπουργός μεταφορών είναι έξυπνος: θέλησε να μας πει ότι, ως νέος και ωραίος και νεωτεριστής κι αυτός, υιοθέτησε την προχωρημένη άποψη της «Ανοιχτής Πόλης» του Αλέξη Τσίπρα που είχε προηγουμένως υιοθετήσει και ο μοντέρνος δήμαρχος της πόλης μας. Παρέλειψε να αναφέρει π.χ. ότι, πέραν του μετρό, άλλα μέσα διαθέτουν νυχτερινά δρομολόγια εδώ και χρόνια. Δεν εξέθεσε στο μεγάλο κοινό τον προβληματισμό του για την πορεία των ΜΜΜ. Επί των πραγματικών προβλημάτων, ούτε σε καταγραφή προέβη, ούτε πολιτική βούληση επέδειξε, ούτε λύσεις έδωσε.

Αυτή είναι η μέθοδός του: Γι’ αυτό περνάει, π.χ, στα ψιλά και με μία μετριοπαθή ανακοίνωση την προσπάθεια για ομαλοποίηση στο μπάχαλο των περιαστικών δρομολογίων του ΟΣΕ. Γιατί δεν αναφέρεται στην πρόσφατη ανταρσία των επιβατών ενός δρομολογίου του ΟΣΕ που επέβαλε επιτυχώς την δραστηριοποίηση των αρμοδίων στην κατεύθυνση επίλυσης των προβλημάτων; Γιατί δεν επιτίθεται στους εργαζόμενους του ΟΣΕ, φερ’ ειπείν, στο προσωπικό του μπλογκ, όπως κάνει για να επιτεθεί στους εργαζόμενους και όχι στη διοίκηση της ΑΜΕΛ; Γιατί δεν δίνει μια συνέντευξη τύπου σχετικά, όπως αυτή που έκανε πριν λίγες μέρες για τις «Πράσινες μεταφορές«; (Εκεί, παρεμπιπτόντως, ανακοίνωσε τις πράσινες ταράτσες τριών κτηρίων του ΥΜΕ – οι οποίες πιστεύω πως θα παραμείνουν παντελώς ακίνητες). Είναι ή δεν είναι δική του αρμοδιότητα να μας εξηγήσει γιατί θα διακοπούν για έξι μήνες τα δρομολόγια του μετρό προς το αεροδρόμιο για την κατασκευή του σταθμού της Αγ. Παρασκευής;

Και πώς θα εξηγήσει την αύξηση 60% στα εισιτήρια των λεωφορείων που ανακοινώθηκε σήμερα; Την αύξηση 25% στα εισιτήρια του μετρό από 1/1/2009 που είχε προαναγγείλει ο πρόεδρος του ΔΣ της ΑΜΕΛ; Θα μας πει πόσες κάρτες απεριορίστων διαδρομών εκδίδει κάθε μήνα ο ΟΑΣΑ και τι ποσοστό των επιβατών των ΜΜΜ αποτελεί αυτός ο αριθμός; Τι προβλέπει: θα αυξηθούν ή θα μειωθούν τα έσοδα  του ΟΑΣΑ  με τις νέες τιμές (λίγο φτηνότερες κάρτες, πολύ ακριβότερα μεμονωμένα εισιτήρια); Θα αυξηθεί η χρήση των μαζικών μέσων μεταφοράς εις βάρος του Ι.Χ. εντός πόλης;

Όπως έχω γράψει και παλαιότερα, η σημερινή, αλλά και οι προηγούμενες ηγεσίες του ΥΜΕ δεν ενδιαφέρονται για την πραγματική επίλυση των προβλημάτων των μαζικών μεταφορών στην Αθήνα. Ίσως οι αυτοκινητοβιομηχανίες, οι πετρελαιάδες, οι τράπεζες και οι παρκαδόροι να είναι πιο δυνατοί από το κοινωνικό σύνολο μιας πόλης που ασφυκτιά και θα ασφυκτιά όλο και περισσότερο μέχρι να σκάσει και να ησυχάσουμε όλοι.

ΥΓ. Μ’ αφορμή την αντιπαράθεση εργαζομένων-διοίκησης της ΑΜΕΛ, αποκαλύφθηκε και μια σειρά πρόθυμων τιμητών των εργαζομένων: κινήσεις, πρόσωπα, βουλευτές, διάφοροι ανώνυμοι κι επώνυμοι μπλόγκερς, καινοφανείς κι αυτόκλητοι παράγοντες του δημοσίου βίου, αναπαρήγαγαν εξαιρετικά την επιχειρηματολογία του υπουργού και φρόντισαν να συγκαλύψουν τα ίδια στοιχεία που συνεκάλυπτε κι εκείνος. Από την Φωτεινή Πιπιλή μέχρι τους G700, όλοι στο ίδιο μετερίζι…

Το έθνος και η αλήθεια

Κι ενώ στα ελληνικά παράλια ξεβράζονται μετανάστες κατά εκατοντάδες και στις μεγάλες πόλεις οι ευυπόληπτοι καταναλωτές μπορούν εύκολα τώρα να ψωνίζουν τα δάνεια και τις πιστωτικές τους κάρτες από τα σούπερ μάρκετ, ο πρώην υπουργός πολιτισμού και πρωθυπουργός  εγκαινιάζει το αποτέλεσμα άλλης μιας ιδιωτικής πρωτοβουλίας κι επί τη ευκαιρία μας ενημερώνει κι εμάς που δεν έχουμε καταλάβει, τι παίζει:

«Σήμερα, στις αρχές του 21ου αιώνα, οι Έλληνες για μια ακόμη φορά αναζητούμε στην πλούσια δεξαμενή του πολιτισμού μας – αρχαίου, βυζαντινού, νεώτερου και σύγχρονου – την έμπνευση για να προχωρήσουμε μπροστά. Ζητάμε να επαναδιατυπώσουμε με όρους σύγχρονους τις διαχρονικές, πανανθρώπινες αξίες που γεννήθηκαν στην Ελλάδα για να αγκαλιάσουν ολόκληρο τον κόσμο.

Οι μεγάλοι Έλληνες καλλιτέχνες και δημιουργοί, […] που τόλμησαν με το έργο τους μια τέτοια σύνδεση, μας δείχνουν ότι αυτός ο στόχος είναι εφικτός. Αρκεί, για μια ακόμη φορά, να ταυτίσουμε το εθνικό με το αληθινό, όπως κελεύει ο Διονύσιος Σολωμός. Αρκεί να δούμε την ταυτότητά μας, τον πολιτισμό μας, ως ζωντανό οργανισμό που τολμά αντλώντας από την ιστορία του, να ανοίγει διαρκώς νέους δρόμους δημιουργίας».

Η άρνηση της ιστορίας που περιλαμβάνεται στις παραπάνω προτάσεις του πρωθυπουργού, συνδυάζεται άψογα με την κυρίαρχη άποψη του έλληνα για την Ελλάδα: βρισκόμαστε εκεί όπου η «ταύτιση εθνικού κι αληθινού» σημαίνει ότι αληθινό είναι ό,τι είναι και εθνικό, και όχι το αντίστροφο. Έχω σχηματίσει την εντύπωση ότι , δυστυχώς, ο μέσος έλληνας πολίτης κουτσουρεύει την αλήθεια, την αντικειμενικότητα, τη διαϋποκειμενικότητα αν θέλετε, της κόβει λίγο από εδώ και λίγο από εκεί για να χωρέσει στο κοστούμι της ταυτότητάς του, στο αναγκαίο φαντασιακό υπόβαθρο της ύπαρξης του.

Σ’ αυτό, φυσικά, δεν είμαστε πρωτότυποι. Μα υπάρχουν και χειρότερα.